Külünce yapılış şekline ve malzemesine göre 1 ay da kalsa 20 gün de kalsa bozulmuyor

Kara; Burada genellikle simit, poğaça, börek, ekmek, horasan böreği, külünce ve kuru pasta gibi çeşitleri satıyoruz.

İnsanların gücü ne kadarsa ona göre alışveriş yapıyorlar, örneğin gücü 50 liraya yetiyorsa 50 liralık alışveriş yapıyor, 10 liraya yetiyorsa 10 liraya alıyor demem o ki eskisi gibi değil.

Eskisi gibi insanlar 100 liraya 500 liraya alışveriş yapmıyorlar şuan sadece güçlerine göre harcama yapıyorlar, Allah bütün insanların yardımcısı olsun.

Külünce yapılış şekline ve malzemesine göre 1 ay da kalsa 20 gün de kalsa bozulmuyor çünkü pasta gibidir bozulmaz, örneğin bir insan alıp 1 hafta da tüketiyor, 10 gün de tüketiyor tüketim gününe bağlı. Külünce kese kâğıdında ağzı açık bir şekilde kalsa bozulmaz, poşette kalırsa nemlenip küflenir sonra da bozulur, atılır yazık olur.

Zülfikar Kara Şanlıurfa Gazetesine yaptığı açıklamada;Bu mesleği 20 yıldır yapıyorum önceleri simit satarak bu işe başladım, sonra da burada ağabeyimle beraber çalışmaya başladık, şuan tezgâhtar ve satış elemanıyım. Burada genellikle simit, poğaça, börek, ekmek, horasan böreği, külünce ve kuru pasta gibi çeşitleri satıyoruz, şuan havalar sıcak ve malzemelerimizin biraz zamlanmasından dolayı işler ağır işliyor tabi insanlar kendi gücüne göre, bütçesine göre, esnafta kendi gücüne göre hareket ediyor. İnsanların gücü ne kadarsa ona göre alışveriş yapıyorlar, örneğin gücü 50 liraya yetiyorsa 50 liralık alışveriş yapıyor, 10 liraya yetiyorsa 10 liraya alıyor demem o ki eskisi gibi değil. Eskisi gibi insanlar 100 liraya 500 liraya alışveriş yapmıyorlar şuan sadece güçlerine göre harcama yapıyorlar, Allah bütün insanların yardımcısı olsun. Şuan zaten mesleğimize rağbet yok, mesela şimdi kimse fırıncılık yapmaya heves etmiyor, eskiden insanlar çalışıp para kazanmak istiyorlardı şimdi ise nasıl rahat para kazanabilirim onu düşünüyor. Mesleklerin çoğu sektördekiler gibi eleman sıkıntısı çekiyor, işçi arayıp bulamıyorlar işler zorlaşıyor, eleman bulma sorunu da çözülmez bundan sonra işveren artık kendi gücüne göre işçi çalıştırır, örneğin bazıları fazla eleman çalıştıramaz. Eleman bulma sorunu 4+4 eğitim sisteminden de kaynaklanıyor ama bunun dışında kimse çocuğunu mesleğe yönlendirmiyor çocuğum okul okusun, memur olsun rahat etsin diyorlar. Ondan sonra da çocuk belirli bir süreden sonra liseyi bitiriyor başarısız olunca bir şey yapamıyor, üniversiteyi kazanamadı bir mesleği de olmadı, bakarsın gerçekten okumaya hevesliyse isteği varsa okuması için gönderirsin ama zorla bir şey olmaz. Okumaya da hevesi yoksa bir mesleğe yönlendireceksin ki çalışsın o meslek de ölmez okumak da ölmez ama biz şimdi her şeyi zorla yaptırmaya çalışıyoruz. Burada üretmiş olduğumuz külünceler Şanlıurfa’ya özgü külüncelerdir, burada biz kendimiz yapıp imalat ediyoruz, unu buradan alıyoruz un fabrikasının sahibi iş yerimize de ortak, ağırlık olarak burada şekerli külünceler üretiyoruz. Eskiden örneğin insanlar 5 – 10 kilo külünce alıyorlardı ama şimdi 1 – 2 kilo alıyorlar çünkü 2 yıl önce külünceyi kilosunu 30 liraya veriyordum şimdi ise kilosu 50 lira, ondan dolayı fiyat arttı mı insanlar da az miktarda alıyorlar. Külünce yapılış şekline ve malzemesine göre 1 ay da kalsa 20 gün de kalsa bozulmuyor çünkü pasta gibidir bozulmaz, örneğin bir insan alıp 1 hafta da tüketiyor, 10 gün de tüketiyor tüketim gününe bağlı. Külünce kese kâğıdında ağzı açık bir şekilde kalsa bozulmaz, poşette kalırsa nemlenip küflenir sonra da bozulur, atılır yazık olur. Şuan sektörler gün geçtikte yavaşça ölüyor çünkü çalışan eleman bulunamayınca ne oluyor patronun psikolojisi bozuluyor, eleman yoksa lazım değil bu mesleği yapmayayım diyor, bu her sektör için geçerlidir giyimciye de baksanız, lokantacıya da baksanız, kasetçiye de baksanız durum aynıdır. İnsanlar satış yapmadılarsa, eleman da bulamadılarsa mesleği bırakıyorlar, bunun dışında artık zincir marketler de çoğaldılar ve bu marketler de olunca küçük sektörler artık yavaşça ölüyorlar. Allah hepimizin yardımcısı olsun.dedi.

 

URFA KÜLÜNÇESİ;

Urfa (Şanlıurfa) Külünçesi yörenin ünlü fırıncılık mamullerinden olup tarihi kayıtlarda yeri bulunmaktadır. Bu sebeple Urfa mutfağının önemli zenginliklerdendir. Günümüze kuşaklar boyunca aktarılarak ulaşmıştır. Üründe kullanılan malzemelerin oluşturduğu farklılık ile birlikte tahta kalıplar ile süslemesi sadece lezzet değil görselliği ve sunumu da ön plana çıkaran özel bir üründür. Urfa (Şanlıurfa) Külünçesinin yapımı ustalık gerektirmektedir.

Urfa (Şanlıurfa) Külünçesi yöre adı bilinirlik kazanmış önemli hamur işleri arasındadır. Tatlı ve tuzlu olarak iki çeşitte yapılır. Her ikisinin üretim metodu aynıdır. Urfa'nın M.S. 494-507 yıllarını anlatan Mar-Yeşua Vakayinamesi kitabında Amid (Diyarbakır) kuşatmalarında 40 bin askerin aylarca ekmek ve peksimet ihtiyacı Urfa'dan karşılandığı, Amid'in muayyen zamanlarda kuşatıldığı yazılıdır. Bu kuşatmalarda ordunun tüm ekmek ve peksimet ihtiyaçlarını yine Urfa'nın karşıladığına dair geniş bilgiler bulunmaktadır. Uzun yılların kültürel birikimi ve ustalık ile günümüze ulaşan Urfa (Şanlıurfa) Külünçesi yörenin önemli değerlerindendir. Bu sebeple Ramazan aylarında sahur vaktinde, özel günlerde ve misafir ikramlarında sunulmaktadır.

Üretim metodunda hamurdan parçalar alınıp, yumak yapılır ve yuvarlak şekil verilir. Hamurun yuvarlak şekline “külünçe”, yuvarlağın bıçakla dörde bölünerek oluşturulan üçgen şekline de “peksimet” denir. Ancak günümüzde genel olarak her iki şekline de “külünçe” ifadesi kullanılabilmektedir. Külünçe (peksimet) Nakışı: Tahta üzerine çiçek ya da çok çeşitli şekillerin oyulmuş olduğu tahta kalıplardır. Tahta kalıplar hamurun üzerini süslemek amacıyla kullanılmaktadır. Külünçe Bazısı (merdane): Düz veya çizgili olarak oyulmuş ve hamur açmaya yarayan silindir araçtır. Sadeyağ: Yörede yetişen ivesi koyunlarının sütlerinden elde edilen sadeyağdır. Külünçe Dermeni: Mahlep (Prunus mahaleb), çemen (Trigonella foenum-graecum), tarçın (Cinnamomum), muskat (Myristica), karanfil (Syzgium aromaticum / Eugenia caryophyllata), rezene (Foeniculum vulgare) baharatlarının karışımıdır. Küncü: Susamın yöresel adıdır. Kara Havuç: Çörek otunun (Nigella sativa) yöresel adıdır.